Gefinancierde rechtsbijstand

Aan met name particulieren, doch soms ook aan organisaties, verleent de overheid onder voorwaarden steun voor de kosten van juridische bijstand. Dit systeem komt er globaal op neer dat advocaten die bij één van de vijf Raden voor Rechtsbijstand in Nederland zijn ingeschreven voor een dergelijke particulier of organisatie een zogeheten ‘toevoeging’ kunnen aanvragen. De Raad voor Rechtsbijstand beoordeelt aan de hand van verschillende criteria of zowel de cliënt én de zaak voor gefinancierde rechtsbijstand in aanmerking komen. Voor wat betreft de cliënt wordt de inkomens- en vermogenssituatie beoordeeld. Bij de zaak wordt onder meer gekeken naar de aard van de zaak, de omvang van een eventueel financieel belang en de urgentie van het probleem.

Zaken die de uitoefening van een zelfstandig beroep of bedrijf betreffen komen echter normaal gesproken slechts in twee gevallen in aanmerking voor gefinancierde rechtsbijstand:
1) de voortzetting van het beroep of bedrijf (dat niet in de vorm van een rechtspersoon wordt gevoerd) is afhankelijk van het resultaat van de aangevraagde rechtsbijstand, of
2) het beroep of bedrijf is ten minste één jaar geleden beëindigd, u bent in eerste instantie als verweerder bij een procedure betrokken (geweest) en de kosten van rechtsbijstand kunnen niet op andere wijze worden vergoed.

Bij verlening van een dergelijke ‘toevoeging’ ontvangt de advocaat in plaats van een regulier honorarium van de overheid via de Raad voor Rechtsbijstand een vergoeding op basis van forfaitaire bedragen. De cliënt is bij het verlenen van een toevoeging in civiele zaken vrijwel altijd een eigen bijdrage verschuldigd, waarvan de hoogte afhankelijk is van de inkomens- en vermogenssituatie. Daarnaast kunnen andere kosten verschuldigd zijn indien bijvoorbeeld wordt geprocedeerd, zoals (een gedeelte van) het griffierecht (zie hiervoor het onderwerp: ‘vast recht’).

De Raad voor Rechtsbijstand zal achteraf de financiële situatie van de cliënt nogmaals beoordelen, mede naar aanleiding van het behaalde resultaat. De toevoeging kan onder omstandigheden met terugwerkende kracht worden ingetrokken. In dat geval zal de cliënt alsnog het volledige honorarium van de advocaat, meestal berekend op basis van het door deze gehanteerde uurtarief, dienen te voldoen. Een reeds door de cliënt betaalde eigen bijdrage wordt in dat geval uiteraard verrekend.

De aanvraag van gefinancierde rechtsbijstand brengt met zich dat de Raad voor Rechtsbijstand inhoudelijk over het geschil wordt geïnformeerd. Soms dienen inhoudelijke stukken met betrekking tot de zaak in kopie aan de Raad te worden gezonden. De Raad voor Rechtsbijstand kan informatie over de persoonlijke en financiële situatie van de cliënt en een eventuele partner opvragen bij onder meer de Belastingdienst en de gemeente waar de cliënt woonachtig is. De Raad voor Rechtsbijstand bewaart de gegevens van de cliënt in een eigen administratie en behoort deze gegevens vertrouwelijk te behandelen. Het achterhouden van relevante gegevens of aanvoeren van onjuiste gegevens kan leiden tot afwijzing van de toevoeging en strafvervolging.

Een verzoek aan Van Knippenberg Advocaten om gefinancierde rechtsbijstand aan te vragen impliceert toestemming alle gegevens die door dat kantoor noodzakelijk worden geacht voor die aanvraag aan de Raad voor Rechtsbijstand ter kennis te brengen.

Van Knippenberg Advocaten is thans ingeschreven bij de Raad voor Rechtsbijstand te Arnhem en volledig onafhankelijk van deze raad en de andere raden. Van Knippenberg Advocaten kan geen enkele toezegging doen met betrekking tot het al dan niet verlenen van gefinancierde rechtsbijstand en aanvaardt overigens geen enkele aansprakelijkheid ter zake van het handelen van de Raden voor Rechtsbijstand. Voor de zaken die Van Knippenberg Advocaten in behandeling neemt wordt gewoonlijk geen toevoeging verleend omdat deze over het algemeen de uitoefening van een zelfstandig beroep of bedrijf betreffen. Voor uitzonderingen, zie hierboven.

Voor meer informatie kunt u de internetsite van de Raad voor Rechtsbijstand raadplegen.